İkinci El Araç Alırken Dolandırılmamak İçin “Ekspertiz” Rehberi

Hayalinizdeki arabayı buldunuz, kasası diri duruyor, içi pırıl pırıl ve satıcısı da oldukça güven verici konuşuyor: “Sadece tamponda boya var, gerisi orijinal.”

İmza atmadan önceki son durak ise en kritik olanı: İkinci el araç ekspertiz kontrolü. Artan araç fiyatları ve yedek parça maliyetleri, ikinci el piyasasında dolandırıcılık yöntemlerini ne yazık ki çeşitlendirdi. “Çıtır hasarlı” denilen aracın aslında iki farklı arabanın birleştirilmesiyle oluşturulmuş bir “ekleme” araç çıkması artık şehir efsanesi değil.

Bu mayınlı tarlada güvenle yürümek ve birikimlerinizi çöpe atmamak için ekspertiz raporunu doğru okumayı bilmek zorundasınız. İşte dikkat etmeniz gereken hayati noktalar.

Ekspertiz Raporunda Kritik Noktalar: Kaporta ve Boya

Raporun en renkli kısmı burasıdır. Ancak her boyalı parça “kötü” değildir.

• Lokal Boya vs. Değişen Parça: Çizik nedeniyle yapılan ince mikronlu bir boya, aracın değerini çok düşürmez. Ancak “değişen parça” (özellikle kaput veya tavan ise) büyük bir kazanın habercisi olabilir.
• Şasi ve Podye Kontrolü: Arabanın en mahrem ve önemli yeri iskeletidir. Çamurluk değişebilir ama şasi uçlarında, podyelerde veya direklerde işlem/kaynak varsa, o araçtan koşarak uzaklaşın. Bu, aracın güvenlik kafesinin bozulduğunu ve ağır bir kaza geçirdiğini gösterir.

Gizli Tuzaklar: Airbag ve Kilometre Hileleri

Dolandırıcıların en sık başvurduğu ve insan hayatını hiçe saydığı nokta burasıdır.

• Airbag Dirençleme: Patlamış hava yastıklarını yenilemek pahalıdır (binlerce dolar). Bu yüzden dolandırıcılar, sistemin içine 1 liralık bir “direnç” atarak arıza lambasını söndürür ve airbag sağlammış gibi gösterir. Kurumsal ekspertizlerde “OBD beyin testi” ve fiziksel kontrol ile bu hile ortaya çıkarılabilir.
• Kilometre Düşürme: Dijital göstergelerde rakamları değiştirmek dakikalar sürer. Ancak aracın direksiyon simidi, vites topuzu, pedal lastikleri ve koltuk döşemeleri yalan söylemez. 100 bin km’deki bir aracın direksiyonu soyulmuşsa şüphelenin. Ayrıca Tramer ve muayene kayıtları ile km geçmişini mutlaka çapraz sorgulayın.

Motor Performans Testi (Dyno) Güvenilir mi?

Ekspertiz raporunda “%90 Motor Performansı” yazısını görüp rahatlamayın. Dyno testi, sadece o an tekerleğe aktarılan gücü ölçer; motorun ne kadar ömrü kaldığını söylemez.

• Duman Atma: Egzozdan mavi duman (yağ yakma) veya siyah duman (enjektör/yakıt sorunu) çıkıp çıkmadığına dikkat edin.
• Üfleme: Yağ çubuğu çekildiğinde motor aşırı buhar/duman üflüyorsa, segmanlarda veya pistonlarda aşınma olabilir.

(Site İçi Öneri: Kışın araç alıyorsanız menzil ve batarya sağlığı için [Kışın Elektrikli Araç Kullanımı] yazımıza mutlaka göz atın.)

Sonuç: Güvenmeyin, Kontrol Edin

İkinci el araç alırken “tanıdıktan almak” devri bitti. En samimi satıcı bile aracının geçmişteki bir kusurunu bilmiyor olabilir. En güvenilir yol, TSE belgeli, kurumsal ve tarafsız bir ekspertiz merkezidir. Vereceğiniz 3-4 bin liralık ekspertiz ücreti, sizi ileride yüz binlerce liralık zarardan ve hayati risklerden koruyacaktır.

TSE (Türk Standardları Enstitüsü) (Yetkili ekspertiz listesi)

Derinlik.net